Afghan adabi baheer
 

 د لوى مهربان او بخښونكي ،خداى په نامه 
 
 

  لومړۍ پاڼه  

لومړۍ پاڼه

  بهير  

ـ بهير غونډې
ـ
شاعران ،ليكولان
ـ شعرونه
ـ
كره كتنه ،څيړنه
ـ لنډې كيسې
ـ طنزونه
ـ
هنري ليكنې
ـ ادبي ليكنې
ـ اسلامي ليكنې
ـ تاريخي ليكنې
ـ
ادبي مركې
ـ ژباړنې
ـ انځورونه
ـ راغلي برېښناليكونه

ـ ناولونه
ـ
نړيوال ادب
ـ يونليکونه
ـ
پوهنيزې ليکنې
ـ ګړدود
ـ ادبي ليکونه
ـ
ادبې ټوټې
ـ ادبي بحثونه
ـ خاطرې
ـ کلتوري ليکنې
ـ
پلکلوري ليکنې
ـ ځيرنې
ـ خبرتياوي
ـ دبهير غږ

  د نن ښه ليكنه  
تر دې مهاله پورې د ډېرو كتل شويو مطالبو په منځ كې كوم يو نه دى ټاكل شوى .
  منځپانګه  
· آغا محمد قريشي ته د غوره مقاله
· امام ابوحنیفه په لوړمقام دستروعلماؤاعتراف
· د يوې لنډۍ دوې ماناوې / بصيرالحق عادل
· د ژوند بهیر : سمیع الدین افغاني
· د غزل په اننګو کې دويم ځلاند انسان / همدرد
· اوسیږې : سپوږمۍ وردګ
· خراسانیان : طنز : محمود نظری
· افغان سوله بيه نه لري / سردار محمد همدرد
· د انسان د ژوند کیسه : ذبیح الله
· دیویشتمې پېړۍ امریکایي کتاب
· فضل سلطان ساپی وستایل شو
· انسان کله نورمال وي؟دادمحمد ناوک
· د دُنيا بې باوره ژوند او زموږ مسئوليت
· پریږده چې وژاړم!
· ځوان شاعر او ليکوال نقيب احمد عزيزي
· پټان خان ته : محمد طاهر کاڼی
· پاڅه ځوانه، پريږده او وكړه ځوانه!
· د مبارزې پاچا / سردار محمد همدرد
· بې اثره اوښکې : سپوږمۍ وردګ
· د واکسین استعمال په شریعت کي

ډېر مخكېني مطالب
  دا مهال پر ليكه  
اوس مهال 8 مېلمه او 0 كاركوونكى په ويبپاڼه كې شته .

.
  د لوستونکو شميره  

12822047
تر دې نېټې وروسته ځله 11.4.2006

 

شعر: غزل!مصطفی سالک

 
شعرونه

غزل!مصطفی سالک
پرهغه بام دې بیا ګلاب وشي
کار دې ددغه انقلاب وشي

(بشپړ متن | 684 . | شعر | : 0)
 

طنز: لانت په داسو رهبرانو: طنز : محمود نظری

 
طنزونه

لانت په داسو رهبرانو: طنز : محمود نظری
موږ دربدره کړو د پښتنو پڅ باچا او وزیرانو
چې د پښتنو د حق په اړه سوي له ګونګیانو
دا د واک مړه پښتانه وزیران ټول چوپ دي
ډیرلوړ مقامونه دي د وطن فروشو لوچکانو

(بشپړ متن | 3595 . | طنز | : 0)
 

شعر: ښاغلي استاذ جُبیر ته ډالۍ : لیمه

 
شعرونه

ښاغلي استاذ جُبیر ته ډالۍ : لیمه
پراستعداد دې برکت شه برکت جُبیره!
څومرې دې کړی مقدس دین ته خدمت جُبیره!

(بشپړ متن | 886 . | شعر | : 0)
 

ځيرنه: د قرآن کریم نزول او د مسلمانانو حالات

 
ځيرنه

د قرآن کریم نزول او د مسلمانانو حالات
استاذ نورالله خان احمدزی
سورت علق لومړنی سورت دی په اعتبار د نزول:
په دغه سورت کې هغه څلور مسئلې بیانوي په کومو چې ټول انبیاء کرام الله تعالی ورباندې رالیږل شوي وو. غه دادي. (۱) د الله حکم منل. (۲) ایمان په قیامت. (۳) الله تعالی ته منقاد او تابعدار ګرځېدل. (۴) د الله تعالی پیغمبر منل.
نو له ټولو مخکې د لوست خبره ده چې کتاب ولوله، کتاب چې ولولې نو بیا د خدای په خدایي به پوه شې، په لمونځ او اودس په پوه شې، د دین په ټولو احکامو، عقایدو او مسایلو به پوه شې.

(بشپړ متن | 7172 . | ځيرنه | : 0)
 

شعر: د توپان پېژندپاڼه : محمد طاهر کاڼی

 
شعرونه

د توپان پېژندپاڼه : محمد طاهر کاڼی
توپان د شرم او حيا په سرود نه پوهيږي
د سپين سترگۍ پر وچه دښته يې شيندلي دي توخمونه د غم
د لېونتوب پر پېژندپاڼه يې وهلې ده

(بشپړ متن | 2196 . | شعر | : 0)
 

ليكنه: د سالک شاعرانه تحلیل : یونس تنویر

 
ادبې ليكنې

د سالک شاعرانه تحلیل : لیکوال : یونس تنویر
     د بیان اکثره روکنونه د شباهت له مخې د یوه شي تحلیل کوي. یو شی، را څرګند وي. یو شي ته، صفت ورکوي. خو داسې تحلیل چې نه تشبیه لري او نه د بیان کوم بل رکن. په شاعرۍ کې لوړ هنر دی. دا ځکه چې د بیان اکثره رکنونه د مشابهت له مخې د یوه شي، تحلیل کوي. دغه مشابهت ورته والی څرکندوي. د یوه شي د ورته والي قیاس نسبتا اسان وي. هغه شي ته چې د ورته والي وسیله  یې، نه وي ښودل شوې. په بیان کې د ورته والي ځینې توکي وي چې د هغو په مرسته د یوه شي ورته والی ښکاره کوو.
    مګر مصطفی سالک، همدغه تحلیل په یوه داسې لطیفه ژبه کوي چې د بیان روکنونو ته، اړتیا نه پیښیږي. او دغه تحلیل یو شاعرانه کیف لري.
    تحلیل خو په هر علم کې وي. مثلاً د ارواپوهنې تحلیل، د فلسفې تحلیل، د ریاضي تحلیل او... داسې نور، مګر دغه ټول تحلیلونه، یو ډول میخانیکي خواص لري. شاعرانه تحلیل که د تشبیه په واسطه وي او که  د بیان د بل کوم جز( استعاره، سیمبول، تمثیل...) په واسطه وي. یو ډول لامحدویته او ذوقي وي. د لوستونکي، خوا نه شنه کوي. د شاعرۍ تقدس پرهمدې دی چې د انسانانو ذهنیت پراخوي.
همدغه تحلیل د سالک د شعر ژبه ده چې د لوستونکي ذوقي بصیرت پراخوي. تاسې یې دغه بیت وګورئ:

(بشپړ متن | 11613 . | ليكنه | : 0)
 

شعر: باران شه ! سپوږمۍ وردګ

 
شعرونه

باران شه ! سپوږمۍ وردګ
  زړه مې تانه بیل شو خو پردی نه شو
ستا په هجر مړ خو لیونی نه شو
هر قدم د ژوند مې بې له تا نه دی
تیر شو لکه منی پسرلی  نه شو

(بشپړ متن | 927 . | شعر | : 4)
 

شعر: د زړه يوه بله کوکاره : فريد احمد تسکين

 
شعرونه

د زړه يوه بله کوکاره : فريد احمد تسکين
په زخم د زړګي خپلې نوکارې وهم غاپم
ته چېرته يې په تاپسې کوکارې وهم غاپم
زما دمحبت خمار يې ټول وجود نيولی!
د چا په نرګسي سترګو کې دارې وهم غاپم

(بشپړ متن | 912 . | شعر | : 4)
 

ځيرنه: دیویشتمې پېړۍ امریکایي کتاب

 
ځيرنه

دیویشتمې پېړۍ امریکایي کتاب (فرقان الحق) – علمي څېړنه (۱۲)
لیکنه اوڅېړنه: عبدالغفار جُبیر
۵: ښاغلی آرتــــــــــــــرجي. اربري (Arthur J. Arberry)د قرآن کریم د حقانيت په هکله وايي
که څه هم قرآن کریم داسی مغلق اولوړمعیاردرلودئ چي زمالپاره ورباندي پوهیدل ناشوني ووخوبیامي هم و ژباړه، زه په دې آند یم چي قرآن کریم د مځکې پرمخ باندي دټوله انسانیت لپاره دادبیاتو او سترو اخلاقو یوه ستره سرچينه ده.
د قرآن کریم د کلمواسلوب، د معناواعجاز، دحروفو امتیازدا هغه څه دي چي د قرآن کریم په هغه ډول سره چي ښایي وژباړل شي ناشونی کاردئ.

(بشپړ متن | 8924 . | ځيرنه | : 0)
 

شعر: بیګانه : خـدمـتــګار

 
شعرونه

بیګانه : خـدمـتــګار
چـې راغــلي دې غـمـونه مـیـلـمــانـه دي
ټول خیالونه دژوندون مې پرې درانه دي
په خپل کوريي رانه واک اختـیاراخیستی
دومـره نه وايي چې داخـو کـوربانـه دي

(بشپړ متن | 1178 . | شعر | : 5)
 

كره كتنه: پشتو شعر او نوښت! مصطفی سالک

 
كره كتنه او څيړنه

پشتو شعر او نوښت! مصطفی سالک
نوښت لکه د ماشومانو خبرې نه دي هغه نوې وي خو نوښت نه لري نوښت باید له تیرو پنځونو نه سره یو شعري منطق ولري.
نوښتونو ته پام نه دی شوی پخوانیو په بیان کې تشبیه مجاز کنایه څه او څه وموندل په بدیع کې یې په سلګونو صنعتونه وموندل معنوي او لفظي خو اوس د فنونو یو استاد هم د هیچا په شعر کې یو نوی صنعت پیدا نه کړ پوهیږو چې لویه شاعري کیږي خو نه پوهیږو چې دا کومې نوښتي ښکلاوې لري او څه نومونه ورکول په کار دی.نو که یو شمیر اجزا د نوښت مخکینۍ وي او له کلاسیک سره تړاو لري نو بیا نوښت د منلو وړ ګرځي او د نوښت لپاره یو معیار ټاکل کیږي که روایت نه وي نو بیا هیڅ داسې تله نشته چې نوښت دې پرې وتلو.نوښت په شعر کې یو لنډ تنګ میدان نه دی،نوښت په ژبه کې هم کیږي او په مانا کې هم،کله کله د مضون په ادا کې نوښت کیږي،یانې زوړ مضون دی خو له نوي شاعرانه لیدلوري ورکتل کیږي.خونوښت باید د روایت رنګ ولري چې خپله هم روایت شي ګنې هسې خو تش په توره روایتونه نه جوړیږي.انسان بدلون خوښوي غني خان وايي:دا بچی د تغیر دی ** یو حالت کې نه ټینګیږي** نو د انسان ذهن له زړو ښکلاوو دومره خوند نه شي اخستې لکه له یوې نوې نالیدلې هنرې ښکلا یې چې اخلي.نوښت له پیړیو سره تړاو لري او په ځوان وجود کې یې زړه وینه ګرځي.

(بشپړ متن | 18397 . | كره كتنه | : 0)
 

لنډه كيسه: یوازې یوه هیله : خوشال کونړی مزاروال

 
لنډې كيسې

یوازې یوه هیله : خوشال کونړی مزاروال
ـ  آرزو: پلاره! څو ورځې وړاندې مې ایټالیا ته د سفر په باره کې در سره خبرې کړې وې.
ـ  پلار: هو بچۍ! په یاد مې دي.
ـ  آرزو: له خیره سره دې راروانې خالي ورځې ته مونږ ټول ټولګیوال له دوو استادانو سره روانیږو. تاته مالومه نه ده،چې زما پاسپورت تر کومې نېټې اعتبار لري؟ نه داسې چې د تګ په وخت کې سردردی راته پیدا شي. زه په بیړه کې یم. د جمنازیم(های سکول) د بس راتګ ته یوازې څو منټه پاتې دي. د بس تمځای ته باید ځان ورسومه. پاسپورت د خوب په خونه کې د جامو د المارۍ له پاسه په هغه جګري بکس کې دی.
ـ  پلار: سمه ده بچۍ! زه به یې وګورم.
ـ  آرزو: د خدای په آمان! ښه ورځ پلاره!
ـ  پلار: د خدای په آمان! ښه ورځ!

(بشپړ متن | 17756 . | لنډه كيسه | : 0)
 

طنز: قابیل زموږ حاکم سو : محمود نظري

 
طنزونه

طنز : قابیل زموږ حاکم سو : محمود نظري
چی د پوه سړې مرستیال سي قاتل
د غلو په زور پازوال سي نا قابل
په هیواد کې ته څنګه عدالت راولي
چې هابیل مړ سي واکمن سی قابیل

(بشپړ متن | 1255 . | طنز | : 0)
 

لنډه كيسه: د پاچا لور

 
لنډې كيسې

د پاچا لور – له پنده ډکه کیسه
پاچاه یوه ډېره ښکلې او نازدانه لور درلوده، له هغې سره یې بې کچې مینه لرله. له ورځو یوه ورځ ښکلې نجلۍ له ماڼۍ څخه بهر شوه او وې غوښتل، چې له ماڼۍ څخه بهر د خپل پلار واکمني وګوري، چې څه پکې تېرېږي ؟ . شینکي آسمان، شنو ونو او ښایسته طبیعت د نجلۍ پام ځانته را اړولی و، همداسې روانه وه، د لارې په اوږدو کې یې پام شو، چې له ماڼۍ څخه ډېره لرې شوې او خپله لاره یې ورکه کړې ده، کولای یې نه شول، چې بېرته ماڼۍ ته لاړه شي، یوه ګڼ او سمسور ځنګله ته ننوته . هغې ډېره هڅه وکړه، چې لاره پیدا کړي، خو په پیدا کېدو کې یې پاتې راغله .

 

كره كتنه: شعریت : لیکوال: یونس تنویر

 
كره كتنه او څيړنه

شعریت : لیکوال: یونس تنویر
    د شعر شعریت په دوو توکو کې نغښتل شوی دی. یو د ژبې د ارایې طرز دی. او بل د مضمون یا د بیان د ارایې طرز دی. لومړی یې د شعر په بهرني شکل پورې اړه لري. او دوهم یې د شعر په ننني شکل پورې تړاو پیدا کوي.
    کله مو چې همدا دوه توکي په شعر کې سالم و، نو شعر مو د شعریت معیار پوره کړی دي. ممکن دغه دوه توکي ډیر ساده درته ښکاره شي، مګر داسې نه ده. که د انسانانو انسانیت مو په اسانه پیژندای شوای، نن به نړۍ د انسانیت زانګو وه.
     په شاعري کې تر ټولو لویه خبره د جوهر ده. ددې جوهر لاسته راوړل په اسانۍ سره نه پیژندل کیږي. هغه چې وایي شاعري بل شی دی. دغه د بل شي کلمه یو څه ستونزمنه او پټه ده. دې خبرې په ادب کې یو وجد را زیږولی دی. له همدې امله د شاعرۍ  په مفروضي مانا کې د اسرارو، موندل دي. ددې اسرارو تعریف چیرې هم نه شي کیدلی. دا یوه پارېدنه او هیجان دی. هغه چې د ادراک واک نه لري، نو ممکن د تخیل له جوهره بې برخې شي. څوک چې د تخیل قوه، نه لري، نو د شاعرۍ له نعمت دې لاسونه پریمنځي.

(بشپړ متن | 33519 . | كره كتنه | : 0)
  سرليكونه  
· لومړۍ پاڼه
· فعالې موضوګانې
· لټون په سايټ كې
· نظريات او وړانديزونه
· بهير او بهيروال
· بهير غږ
· د ليكنو ارشيف
· د ليكنې را استول
· سايټ خبرتيا دوستانو ته
  بهير او بهيروال  
· دپښتوداوسني اوپخواني شعرترمنځ توپیرونه
· شعرونه كه شعارونه : شمس
· افغاني فولكلور او شفاهي ادب ته يوه كتنه:نهضت مل
· راتلونکی نسل بايد د پوهي په ګاڼه سمبال سي : محمد نبي
· زموږ ملي تياتر او لوړې ژورې یې :عبدالوکیل سوله مل شینواری
· په شعر کې د حالت تصوير : عبدالغفورلېوال
· ځوانان اوکلتور : نسيم ليوال
· لنډې کیسې ته لنډه جوړښتي کتنه : عبدالله الهام جمالزی
· په ټولنه باندی دطنز اغیزې :پوهنمل محمودنظری
· د پښتو ادبیاتو د لومړي او مینځني پېرد حکایتي اوداستاني ادبیاتو یو لنډ جاج : شهسوار سنګروال
  ويبلاګونه  

د ورتګ لپاره په انځور زور وكړئ

welog

  ليكوال  

  ميرمن بهير  

  دعوت  

dawat

لومړۍ پاڼه

ددې پاڼې د منځپانګې د مکررچاپ حقوق په بشپړه توګه خوندي دي، دهر قسم نشر او کاپي کولو څخه دې ډډه وشي . افغان ادبي بهير © ٢٠٠6


د اړيګو پته : afbaheer@gmail.com
Новая страница 1